Kamica żółciowa jest to choroba polegająca na obecności tzw. złogów w pęcherzyku żółciowym. Jest on fizjologicznym zbiornikiem żółci niezbędnej w trawieniu tłuszczy. Pojawienie się kamicy jest następstwem zaburzeń w tzw. litogeniczności żółci. Żółć jest roztworem, który składa się z trzech równych składników: kwasów żółciowych, fosfolipidów i cholesterolu. Zaburzenia stężenia przynajmniej jednego ze składników powoduje wytrącanie się kamieni żółciowych.

Najczęściej kamienie żółciowe powstają u:

• kobiet, gdyż hormony (estrogeny) sterują czynnością przewodów żółciowych,
• osób odżywiających się nieregularnie, gdyż okresy głodzenia powodują nadmiar wydzielania się kwasów żółciowych,
• kobiet w ciąży, co spowodowane może być to zaburzeniami hormonalnymi związanymi z okresem ciąży,
• osób otyłych, których dieta obfituje w cholesterol.

Powikłania kamicy żółciowej

W wyniku powikłań kamicy żółciowej może dojść do:

• ostrego zapalenia pęcherzyka żółciowego. Dzieje się tak, gdy kurczący się pęcherzyk żółciowy w trakcie spożywania soczystego posiłku zostaje zablokowany przez obecny w nim kamień, powodując niedokrwienie i zapalenie.
• żółtaczki mechanicznej, w wyniku przedostania się złogów do głównych dróg żółciowych blokując odpływ z nich żółci.
• ostrego zapalenia trzustki, kiedy kamienie blokują nie tylko drogi żółciowe, ale również trzustkowe powodując samotrawienie trzustki. Jest to bardzo groźne powikłanie kamicy.
• nowotworu pęcherzyka żółciowego, spowodowanego długotrwałym przebywaniem kamieni w pęcherzyku.

Leczenie

Jedyną skuteczną metodą leczenia kamicy pęcherzyka żółciowego jest cholecystektomia. Stosowane rozpuszczanie złogów za pomocą różnych olei jak również tzw. rozkruszanie kamieni wysoką energią z zewnątrz, skuteczne w kamicy nerkowej, niestety nie mają racji bytu w kamicy żółciowej (ze względu na zaburzoną motorykę pęcherzyka żółciowego).

Cholecystektomia jest to usunięcie pęcherzyka żółciowego, który zawiera tzw. złogi (kamienie). Wykorzystuje się tą metodę w stanach przewlekłego lub ostrego zapalenia pęcherzyka żółciowego spowodowanego powikłaną kamicą żółciową.

Laparoskopia

Aktualnie, gdy to tylko możliwe, operuje się laparoskopowo ostre i przewlekłe zapalenia pęcherzyka żółciowego. Powoli do przeszłości odchodzi dawniej często stosowane operacja na otwartej jamie brzusznej.

W cholecystektomii laparoskopowej wykonuje się trzy, ewentualnie cztery nacięcia w powłokach jamy brzusznej szerokości ok. 1-2 cm. Jedno zasadnicze nacięcie w okolicy pępka służy do wprowadzenia kamery, a w końcowym etapie do usunięcia pęcherzyka.

Kolejne zwykle, mniejsze nacięcia służą do wprowadzenia mikronarzędzi, przy pomocy których wykonuje się zabieg lub osłania się sąsiednie narządy. Jest to proste, ponieważ obraz w jamie brzusznej jest powiększony.

W metodzie laparoskopowej można wykonać cholangiografię śródoperacyjną, czyli wykonać prześwietlenie dróg żółciowych.

Przeciwwskazania do wykonania laparoskopii

Wcześniej, gdy ta metoda operacji była wprowadzana, przeciwwskazań było wiele, ale obecnie nie ma przeciwwskazań.

Wskazania do laparoskopii

Aktualnie starszy wiek czy otyłość jest wskazaniem pierwszoplanowym do usunięcia kamieni żółciowych metodą laparoskopową. Kiedyś były one względnym przeciwwskazaniem. Uważa się, że również pacjent starszy czy otyły ma mniej powikłań po operacji laparoskopowej niż po operacji tradycyjnej. Zdecydowanie rzadziej występują zapalenia płuc, czy tzw. rozejście się rany pooperacyjnej, które wymagają powtórnego szycia i przedłużonego pobytu w szpitalu. Pacjent po operacji laparoskopowej zdecydowanie szybciej wychodzi ze szpitala (np. po 3 dniach) i może powrócić do pracy zawodowej praktycznie już po tygodniu.

W żółtaczce i kamicy tzw. przewodowej przed lub po zabiegu laparoskopowym wykonuje się usunięcie złogów za pomocą specjalnego gastroskopu, również bez konieczności rozległej operacji. Tak więc technika rozwiązuje wiele problemów związanych z obecnością złogów w pęcherzyku i drogach żółciowych